Tag Archives: Micha Wertheim

Micha Wertheim: Voor je het weet.

Inderdaad, al een héééle lange tijd niets hier geschreven. Niet omdat ik geen cultuur gezien heb – minstens wekelijks – maar juist omdat er zoveel cultuur is dat het niet allemaal te loggen is, laat staan te recenseren. Gesteld dat je daarvoor bij mij moet zijn, anderen doen dat beter, of krijgen er in ieder geval flink voor betaald, hetgeen hun geloofwaardigheid verhoogt.
Met veel moeite heb ik mijn bioscoopbezoek bij kunnen houden.
Maar ik was dus gisteren in De Naald, bij de nieuwe show van Micha Wertheim: “Voor je het weet”.

Eerst over De Naald: Het eerste wat je denkt als je daar binnen komt is, “sneu dat die Naaldwijkers het met zo’n ongezellig multifunctioneel gebouw moeten doen dat als bioscoop én als theater dienst doet”, maar als je je daarna realiseert dat er nog plaatsen over zijn voor een voorstelling van een van de meest oorspronkelijke cabaretiers die we in Nederland hebben, dan moet je concluderen dat het waarschijnlijk ook wel voldoende is. Die mensen daar willen helemaal niet naar het theater.
Ik had hierdoor in ieder geval het geluk dat ik op deze locatie en op deze avond nog plaatsen kon bemachtigen voor deze voorstelling. Ik had de vorige voorstelling gezien en die was briljant, dus ik wilde wéér.
Het is moeilijk te zeggen of deze beter was of een tandje minder dan de vorige, maar ik heb in ieder geval > anderhalf uur op het puntje van mijn stoel gezeten om geen woord te missen van wat Micha te vertellen heeft, behalve het moment, op ca tweederde van de show, waar ik zo ongelofelijk dubbel gelegen heb van het lachen dat ik op mijn vinger heb moeten bijten om het enigszins stil te houden, omdat het bijna genant werd tegenover mijn buren.
Het goede van Micha Wertheim is dat hij de dingen zo weet te zeggen dat je denkt: “Is dat wel zo?”. Je gaat erover nadenken – en daar houd ik van als het om kunst gaat. Zo las ik gisteren in een filmrecensie over de film “Pieta” “Een Koreaans Faust” in de Filmkrant:

(…)er is niets mis met warme baden en toevluchtsoorden, maar een volwassen filmcultuur doet meer. Hij jaagt kijkers ook naar hoeken van zichzelf en de samenleving waar die misschien helemaal niet willen komen. De beloning is inzicht in menselijk gedrag en de wildernis die we samenleving noemen.

Wat mij betreft kun je dit doortrekken naar alle kunst, niet alleen naar film. Kunst stelt vragen, maar geeft jou de kans je eigen antwoorden in te vullen. En die, als je tien jaar later weer kijkt, te heroverwegen.
Nou ja, dat vind ik. Vind je dat niet, dan heb je volgens mij bij Micha Wertheim toch een prettige avond omdat wat hij zegt ook nog leuk is. Okay, het moet jouw gevoel voor humor zijn, maar dat beslis je al als je een kaartje koopt.
Genoeg gedisclaimed.
Zo was, naar mijn bescheiden mening, het thema van deze voorstelling “creativiteit” en alles wat daarmee samenhangt. Bijvoorbeeld als de ideeën even niet willen komen. Je hebt bijvoorbeeld een Writer’sBlock. Of de verwachtingen zijn op grond van prestaties uit het verleden zo hoog gespannen dat de moed je in de schoenen zinkt. Of, je privé-omstandigheden – kinderen bijvoorbeeld – gaan met je aan de haal, waardoor je gewoon niet aan het scheppen van kunst in het algemeen (en het schrijven van een theatervoorstelling in het bijzonder) toekomt.
Met dit alles maakt Wertheim zijn show (je vraagt je af of hij bij het schrijven van deze voorstelling niet zelf zolang tegen een knipperende cursor aan heeft zitten kijken dat hij gedacht heeft: dan maar een show over het niet hebben van een show), beginnend met zijn beschouwing over het woord “DeadLine”, dat hij van een totaal nieuwe dimensie beziet. Dat geldt trouwens ook voor het woord “Writer’sBlock”, dat als door een caleidoscoop bekeken steeds van een andere kant belicht wordt. En dit alles met zijn spel met de op het podium opgestelde laptop, waarvan de teksten die Wertheim de hele voorstelling door intypt geprojecteerd worden. Door te spelen met zijn dyslexie (wie heeft dat tegenwoordig niet?) en de hem steeds trouw te hulp schietende spellingscontroler, die hem echter op een essentieel punt in de steek gaat laten (en daarmee eigenlijk geen rekwisiet meer is, maar bijna een kunstmatig intelligente tegenspeler), wikkelt hij zijn show af, springend van de ene briljante vondst na de andere en komt, als de tijd om is, schijnbaar uit op een dood punt. Je voelt je, evenals de rest van de zaal, enigszins teleurgesteld.
Op dat moment gaat de gedachte aan Wertheim’s uiteenzetting over het fenomeen “ToeGift”, inmiddels ongeveer een uur geleden, ook in een heel nieuw kader geplaatst, zich opdringen.
De doorstart is verbijsterend: volkomen onverwacht – Micha heeft even tevoren nog het begrip “Deus ex Machina” laten vallen – komen alle losse draden waarom de oppervlakkige toehoorder in ieder geval vreselijk heeft kunnen lachen, bij elkaar in een schitterende finale.
Ja, bij nadere beschouwing: deze show was nog briljanter dan de vorige.